2019’da yaklaşık 800 bin kişi emekli maaşı alırken, bu rakam bugün 5 milyona ulaştı. Primini yüksek yatıranlar için herhangi bir iyileştirmenin yapılmaması, maaş makasını daralttı ve emekliler arasında tepkilere yol açtı. Karakaş, hükümetin bu sorunları çözmek için kapsamlı bir yeni model geliştirdiğini aktardı.
YARDIMLAR TEK ÇATI ALTINDA TOPLANACAK
Yeni modelle, belediyeler, bakanlıklar ve vakıflar tarafından dağıtılan yardımlar tek bir sistemde birleştirilecek. Böylece hangi vatandaşın hangi destekleri aldığı şeffaf şekilde görülebilecek.
EMEKLİ MAAŞI DEĞİL, HANENİN GELİRİ ÖNEMLİ OLACAK
Sistem, yalnızca emekli maaşına değil, haneye giren toplam gelire ve yaşam standartlarına bakacak. Örneğin aynı maaşı alan ancak farklı yaşam koşullarına sahip iki emekli aynı şekilde değerlendirilmeyecek. Kendi evinde oturan ve başka gelirleri olanlar ile kirada yaşayan ve tek gelir kaynağı maaşı olanlar farklı destekler alacak.
VERİLER ENTEGRE EDİLECEK
SGK ve Aile Bakanlığı verileri birleştirilerek, sosyal yardım ve maaş sistemleri entegre edilecek. Sistem otomatik olarak gelir sınırının altında kalanları tespit edecek ve gerekli desteği bütçeden aktaracak.
YARDIMLAR NAKİT OLACAK
Artık kömür veya gıda kolisi gibi yardımlar yerine, emeklilere nakit desteği sağlanacak. Emekli, kendi ihtiyaçlarını bu destek üzerinden karşılayabilecek.
YAŞAM MALİYETİNE GÖRE TAMAMLAMA YAPILACAK
En düşük emekli maaşı, yaşanılan şehirdeki yaşam maliyetine göre tamamlanacak. Büyükşehirlerde kira desteği, fatura yardımı ve sosyal konut imkanları gündemde olacak.
KÖK MAAŞI YÜKSEK OLANLAR NEYLE KARŞILAŞACAK?
Karakaş’a göre 2026 Temmuz’dan itibaren tartışma “kök maaş” üzerinden değil, “hanedeki gelir yaşam sınırının altında mı?” üzerinden yürütülecek. Kök maaşı yüksek olan bazı emekliler, enflasyon farkı taban maaşı aşana kadar zam alamayabilir. Ancak kirada oturma, hanede başka gelir bulunmaması ve çocuk sayısı gibi kriterler doğrultusunda ek destek sağlanabilecek.
SENARYO: ALİ VE VELİ
Örnekle açıklayan Karakaş:
Kök maaşı 11 bin TL olan ve kirada yaşayan, evde başka geliri olmayan Emekli Ali, gelir eşiğinin altında kalırsa kira ve yakıt desteği ile geliri 22-28 bin TL seviyesine tamamlanabilir.
Aynı kök maaşa sahip, kendi evinde oturan ve eşinin de 16 bin TL emekli maaşı olan Emekli Veli ise hane geliri yüksek sayıldığı için yalnızca mevcut 20 bin TL taban maaşı almaya devam edecek.
Karakaş, yeni sistemde temel ölçütün “hanedeki kişi başına düşen gelir” olacağını vurguladı.
KAYNAK: Son dakika
